Sosyal Medya Kullanımı ve Gizlilik Ayarları, Sosyal imleme

sosyal medya kullanımı

Sosyal Medya Nedir?

Sosyal medya, herhangi bir mekan veya zaman ve kısıtlaması olmadan; paylaşımların ve tartışmaların yapıldığı bir iletişim ortamıdır. Sosyal medya kullanımı sırasında giriş yaptığınız platformlarda insanlarla ortak alanlarda buluşulup ve etkileşimde bulunulmaktadır.

İnsanlara yardım eder ve alır, onların sorularına cevap vererek kendi sorularınızı sorarsınız. Bu açıdan sosyal medya resmi olmayan da bir eğitim yoludur aslında.

Sosyal medya kullanımı sırasında sosyal ağlar arkadaşlarımızla ve tanıdığımız kişilerle sürekli etkileşim halinde olabileceğimiz, beğendiklerimizi paylaşabileceğimiz ve yorum yapabileceğimiz bir ortam sunar. Sosyal ağlar kişisel bilgilerinizi, arkadaşlarınızı, paylaşımlarınızı herkesin görebileceği ortamlar olarak bilinmektedir.

Sosyal medyayı kullanırken kişisel bilgi güvenliğinizi korumak adına önemli noktalara dikkat ederek sosyal ağlarda daha güvenli bir gezinti sağlayabilirsiniz.

Kişisel bilgilerinizi herkesle paylaşmayınız

  • Telefon numaranız.

Tanımadığınız kişilerden gelen rahatsız edici kısa mesajlar (sms) veya telefon çağrıları yüzünden telefon hattınızı değiştirmek zorunda kalabilirsiniz.

  • Ev, okul ve iş adresiniz.

Tanımadığınız birisinin okul kapısında sizi beklediğini düşünün ya da evinize rahatsız edici bir paket, mektup vb. gönderildiğini? Kan davalısını sosyal medya üzerinden bulanlara ait medyada haberleri duymuşsunuzdur.

  • Doğum gününüz, yaşınız.
  • T.C. kimlik numaranız, ehliyet bilgileriniz.
sosyal medya ehliyet paylaşımı
  • E-mail adresiniz.

Tanımadığınız kişilerden mail gelme ihtimalini artırırsınız. İnternet bot yazılımları sosyal medyada herkese açık bilgileri toplayabilmektedir buna fotoğraflarınız, mail adresiniz de dahildir ve bu yöntemle toplanan mail adresleri reklam şirketlerine satılarak toplu mail gönderiminde kullanılabilir. Sonuç olarak, istenmeyen (spam) mail alma ihtimaliniz artar.

Paylaştıklarınızı, görmesini istemediğiniz kişilere kapatınız. Herkese açık paylaşımınız kalmasın

  • Gönderilerinizi.
  • İlişki durumunuzu.
  • Ailenizle ilgili bilgilerinizi.
  • Dini inanç ve siyasi görüşünüzü.
  • İlgilendiklerinizi.
  • Bulunduğunuz yeri.

Gittiğiniz avm, lokanta, tatil yeri vb. konumu paylaşmak eğlenceli görünse de evinize girmek isteyen bir hırsız için evin boş olduğu anlamına gelen bir bildirim olarak yorumlanabilir.

  • Size ait fotoğraf ve videolarınızı.

Tanımadığınız birisinin sizin fotoğrafınızın üzerinde Photoshop gibi bir yazılımla oynama yaparak hoşunuza gitmeyecek bir hale getirip yayınlaması sizi rahatsız etmez mi? Üstelik bu tür bir fotoğraf oynamasıyla şantaja bile maruz kalınabileceği göz ardı edilmemeli.

Tanımadığınız kişilerin arkadaşlık tekliflerini reddediniz

Çünkü;

  • Tanımıyorsunuz.
  • Zarar görebilirsiniz.
  • Niyetini bilmiyorsunuz
  • Üzülebilirsiniz.

Sanal ortamda yazışma yaptığınız kişinin cinsiyetini, yaşını bilmeniz mümkün değildir. Sahte profil resmi kullanabilir, 13 yaşında sizinle aynı okula giden ve sizi tanıyan birisi olduğunu belirtebilir ama gerçekte hiç gitmediğiniz bir şehirden 50 yaşında birisi olabilir.

Güçlü şifreler oluşturunuz ve şifrenizi kimseyle paylaşmayınız

Çünkü;

  • Arkadaşlarınıza sizden gitmiş gibi mesaj gönderebilirler, zor durumda kalabilirsiniz.
  • Profil resminizi ve ayarlarınızı değiştirebilirler.
  • Profilinizde sizin hoşunuza gitmeyecek şeyleri paylaşabilirler.
  • Profilinizi kullanan arkadaşınız olur ama sorumlu ise siz olursunuz.

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan sosyal medyanın güvenli kullanımı konulu videoyu izleyebilirsiniz.

Sosyal Medya Kullanımı ile İlgili Gizlilik, Güvenlik, Uygulama İzinleri Ayarlarını Yapılandırma

1- Facebook Ayarları Yapılandırma:

facebook ayarları yapılandırma

Facebook ana sayfasından “Ayarlar” bağlantısı tıklanır.

Açılan sayfadan “Güvenlik Ayarları” bağlantısı tıklanır.

a) Güvenlik Ayarları
facebook güvenlik ayarları

Bu sayfada daha çok giriş ayarları yer alır. “Hesabı Dondur” seçeneğiyle Facebook hesabınızı kapatırsınız, aslında gerçekte hesabınız silinmez ancak pasif ve görünmez duruma getirilir. “Hesap Vârisi” seçeneğini tıklayıp arkadaşlarınızdan birisini seçerseniz, Allah size uzun ömür versin ama siz öldükten sonra hesabınızı kimin yönetebileceğini seçebilirsiniz. “Giriş Onayları” kısmını etkinleştirirseniz, hesabınıza iki faktörlü doğrulama sistemiyle giriş yapılmasını sağlarsınız yani sadece şifrenizi girmeniz hesabınıza giriş yapmak için yeterli olmayacaktır bunun yanında seçtiğiniz ikinci bir doğrulama yöntemini de başarıyla gerçekleştirmelisiniz. İnternet bankacılığı hesabınıza giriş yaparken hem şifrenizi hem de hem de telefonunuza gelen sms kodunu doğru girmeniz iki faktörlü doğrulamaya bir örnektir. Facebook hesabına giriş yaparken kullanılabilecek iki faktörlü doğrulama sistemleri aşağıdaki gibidir;

facebook iki faktörlü doğrulama

“Kısa “Mesaj” şeklinde doğrulama yönteminde telefonunuza gelen sms kodunu doğru girmelisiniz. “Güvenlik Anahtarları” yönteminde, Usb belleğinize ekleyeceğiniz bir benzersiz anahtar(key) kullanılarak usb ile doğrulama yapılır. “Kodmatik” yönteminde, Facebook uygulamasında gelen kodmatik kullanarak veya bilgisayarınıza kuracağınız ayrı bir yazılımla kod üreterek hem kendi şifrenizi hem de üretilen bu kodu kullanarak giriş yapabilirsiniz.

b) Gizlilik Ayarları
facebook gizlilik ayarları

Yaptığınız paylaşımları kimlerin göreceği, sizinle iletişim kurabileceklerin ayarları buradan yapılır. Gizlilik ayarının yanındaki “Düzenle” bağlantısına tıklanınca “Herkese Açık”, “Arkadaşlar”, “Sadece Ben”, “Özel” seçenekleri çıkar. Özel seçeneğini seçerseniz birden fazla değişkeni bir arada ayarlayabilirsiniz örneğin “Arkadaşlarım” ile birlikte “Arkadaşlarımın Arkadaşları” gibi.

c) Zaman Tüneli ve Etiketleme Ayarları
facebook zaman tüneli ve etiketleme ayarları

Sizin sayfanıza kimler bir şeyler ekleyebilir, sayfanız zaman tünelindeki şeyleri kimler görür, sizi etiketlemeleri için onay gerekir mi? “Zaman Tüneli ve Etiketleme”, bu ayarları yapabileceğiniz sayfadır.

d) Kişi Engelleme
facebook engellemeleri yönet

Kullanıcıları, istenmeyen kişilerden gelen mesajları, uygulamaların sizinle etkileşim kurmasını buradan engelleyebilirsiniz.

e) Herkese Açık Gönderiler
facebook herkese açık gönderi ayarı

Sizin gönderilerinizi herkesin mi yoksa arkadaşlarınızın mı takip edebileceğini, herkese açık gönderilere hangi gruptaki kişilerin yorum yapabileceğini, herkese açık profil resimlerinizi hangi gruptaki kişilerin beğenebileceği veya yorum yapabileceğini buradan ayarlayabilirsiniz.

f) Uygulama İzin Ayarları
facebook uygulama ayarları

Hangi uygulamaların sizin Facebook hesabınızla ilişkilendirildiğini, profil bilgilerinize erişebildiği burada görebilirsiniz. Genellikle başka bir İnternet sitesine veya uygulamaya ayrıca üye olmadan Facebook ile bağlan seçeneğini kullandığınızda ilişkilendirilen site veya uygulama buraya eklenir. Bu kısım oldukça önemlidir ve bilmediğiniz bir uygulama hesabınıza erişiyorsa üzerine gelip kaldırmanız gerekir. Facebook profiline virüs bulaşan kullanıcıların burayı özellikle kontrol etmeleri gerekir ki genelde bu kısımda video izle, dizi izle gibi bir uygulama izni görülebilir.

Bütün ayarları yaptıktan sonra profil ayarlarınızı “Başkasının Gözünden Gör” seçeneğine tıklayarak eksiklik gördüğünüz ayarları tekrar gözden geçirebilirsiniz.

facebook başkasının gözünden görme
g) Arkadaş Gizleme

Facebookta eklediğiniz arkadaşları başkalarının görmesini istemiyorsanız yani Facebook arkadaş gizleme yapmak istiyorsanız öncelikle profilinizden “Arkadaşlar” sayfasını açın, daha sonra aşağıdaki gibi ayar sembolüne tıklayarak “Gizliliği Düzenle” düğmesine tıklayın;

facebook arkadaş gizleme

Açılan sayfada “Arkadaş listeni kimler görebilir?” seçeneğinin ayarını “Sadece Ben” olarak değiştirin;

facebook arkadaş listesi gizlilik ayarı
h) Fotoğraf Gizleme

Facebook fotoğraf gizleme yapmak için kimsenin görmesini istemediğiniz fotoğrafı açtıktan sonra aşağıdaki resimde görüleceği gibi isminizin altındaki ayar düğmesine tıkladıktan sonra arkadaşlarınız görecekse “Arkadaşlar”, kimse görmeyecekse “Sadece Ben” seçeneğini seçiniz;

facebook fotoğraf gizleme

Her resim bir albüm içinde tutulur, eğer resimleri topluca gizlemek isterseniz yani profil resimleri, karadeniz gezisi, mobil yüklemeler gibi bir albümü sadece arkadaşlarınıza açmak isterseniz veya tamamen gizlemek isterseniz profilinizden “Fotoğraflar” bağlantısına daha sonra da “Albümler” bağlantısına tıklayın. İlgili albümün altındaki ayar düğmesinden ilgili albümdeki fotoğrafların hedef kitlesini değiştirebilirsiniz yani “Sadece Ben” seçeneğini işaretleyerek gizleme işlemini gerçekleştirebilirsiniz;

facebook fotoğraf albümü gizlilik ayarı

Profilinizi açtığınızda “Hakkında” bağlantısına tıklayarak e-posta adresi, doğum tarihi, doğum yılı, cep telefonu numarası, iş-eğitim bilgileri, ilişki durumu gibi kendiniz hakkındaki birçok bilgiyi düzenleyerek herkese açık veya arkadaşlarınıza açık yapabilirsiniz ya da gizleyebilirsiniz.

2- Twitter Ayarları Yapılandırma:

Ana sayfanın üst kısmında yer alan küçük hesap simgesine tıklayıp “Ayarlar” seçeneği tıklanırsa hesap ayarları açılmaktadır.

a) Hesap Ayarları
twitter hesap ayarları

Hesabınıza girişte şifrenin yanı sıra kısa mesaj(sms) olarak gelen kodu da girerek erişim sağlamak istiyorsanız bu sayfadaki “Giriş isteklerini doğrula” seçeneğini işaretleyip talimatları izleyerek ayarı etkin yapabilirsiniz.

b) Gizlilik ve Güvenlik Ayarları
twitter gizlilik güvenlik ayarları

Bu kısımdan başkaları sizi kendi fotoğraflarında etiketleyebilecek mi, Tweetlerinizi herkes görebilecek mi, telefon numaranızdan veya e-posta adresinizden sizi bulabilecekler mi bunun gibi ayarlar yapılır.

c) Uygulama Ayarları
twitter uygulama ayarları

Twitter hesabınızla ilişkilendirilmiş yani erişim izni olan uygulamaları bu sayfada görebilirsiniz. Bilmediğiniz uygulama varsa yanındaki “Erişimi kaldır” düğmesine tıklayarak erişimini iptal edebilirsiniz.

Etiketleme Kavramı

etiketleme

Etiketler sosyal medyada durum güncellemeleri ve fotoğraflar gibi paylaştığınız şeylerde bir kişiye, sayfaya veya yere bağlantı verir. Örneğin; bir fotoğrafta kimlerin olduğunu belirtmek için ya da bir şeyi kiminle yaptığınızı belirtmek için ya da bir konumda kimlerle birlikte yer aldığını bir durum güncellemesiyle etiketleyebilirsiniz. Gönderilerinizde kişileri, sayfaları veya yerleri etiketlediğinizde, kiminle birlikte olduğunuzdan, ne düşündüğünüzden ve nerede olduğundan başkalarını haberdar etmiş olursunuz.

Birisini etiketlediğiniz zaman, bu durum o kişiye bildirilir. Ayrıca, siz veya bir arkadaşınız sizin gönderinizde birisini etiketlediği zaman ve gönderi arkadaşlarınıza veya daha geniş bir hedef kitleye sahipse, gönderiyi seçtiğiniz hedef kitleyle birlikte etiketlenen kişilerin arkadaşları da görebilir.

Etiketlenen kişi bu durumdan rahatsız olursa etiketlendiği gönderiden kendisini kaldırabilir.

Sosyal İmleme

Sitelerdeki ürün, hizmet gibi her türlü içeriğe ait sayfa bağlantılarını (url) kullanıcıların paylaşım ve beğenisine sunmaktır. Sosyal imleme sitelerinde İnternet kullanıcılarının beğendikleri ve aynı zamanda onların da paylaşmak istedikleri her türlü link bulabilirsiniz. Günümüzde popüler olan sosyal imleme siteleri mevcuttur. Bu siteler arasında delicious, reddit gibi adresler yer almaktadır. Sosyal imleme kavramını daha anlaşılır kılmak için şöyle bir örnek verilebilir; Ben kendi delicious hesabıma giriş yaptıktan sonra çok beğendiğim sitelerin adreslerini (url) delicious hesabıma kaydediyorum yani o adresleri imlemiş oluyorum. Böylece hem ben daha sonra hesabıma giriş yaptığımda beğendiğim içerik adreslerini bir arada görebiliyorum hem de arkadaşlarım benim profilime girerek benim beğendiklerimi topluca görebiliyorlar.

delicious sosyal imleme

Delicious sitesine Facebook, Twitter, Google+ hesabınızla bağlanabilirsiniz veya yeni üyelik oluşturabilirsiniz. Üyelik oluşturup giriş yaptıktan sonra sitenin üst kısmındaki “+Add Bookmak” bağlantısına tıklayarak beğendiğiniz bir adresi profilinize ekleyebilirsiniz. Böylece sosyal imleme yapmış oluyorsunuz.

delicious link ekleme

Delicious sitesinin üst kısmındaki “Profile -> My Links” bağlantısı ile imlediğiniz siteleri görebilirsiniz.

delicious my links

İmleme yaptığınız bağlantıyı “Edit bookmark” ile düzenleyebilir, “Delete bookmark” ile silebilir, “Share bookmark” ile başka sosyal platformlarda paylaşabilirsiniz.

0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments