HD Tune ile Hard Disk Sağlığı ve Bad Sector Testi Yapmak

Hard disklerin zaman içerisinde fiziksel olarak problem oluşması sonucu aniden bozulabildiklerine birçoğunuz şahit olmuşsunuzdur. Hard diskin bozulması sonucu içindeki verileri kaybetme ve hard diskin bir daha okunamaması gibi riskler oluşmaktadır. Peki bu bozulmalar neden kaynaklanmaktadır?

Bad Sector Nedir?

İşin teknik kısmına çok fazla girmeden anlatırsak, hard diskler yapısı gereği manyetik olarak bir plaka üzerine okuma/yazma kafası ile verinin sektörlere yazıldığı bir yapıya sahiptir. Zaman içerisinde bu okuma/yazma kafasının bazı sektörlere fiziksel anlamda teması sonucu o sektörde bozulma meydana gelebilmektedir ki bozulan bu kısma bad sector denir. Fiziksel anlamda bu temas hard diskin çalışır durumdayken hareket ettirilmesi, sarsıntıya uğraması gibi nedenlerle oluşabilir. Aşırı yüklenmiş bir okuma/yazma işlemi de buna neden olabilir.

hard disk sektör yapısı

Hard Disk Bozulma Belirtileri

Hard diskin bozulan bu sektöründe önceden yazılmış bir bilgi varsa o kısım artık okunamaz hale gelir ve bilgisayarınız o bilgiye ihtiyaç duyduğunda ya hata ekranı karşınıza çıkar, ya bilgisayarın kısa süreli donduğuna şahit olursunuz ya da o sektör işletim sisteminin kaynak dosyalarından bazılarını içeriyorsa mavi ekran hatası alıp bilgisayarınızın kapandığına şahit olursunuz. Bad sector içeren bozuk kısımlar zamanla arttığında ise işletim sistemi hard diski okuyamaz duruma gelir ve hard disk tamamen ulaşılamaz hale gelebilir.

hard disk ve ssd iç yapısı

Sata, Pata olarak adlandırılan teknolojilere sahip klasik hard disklere göre SSD disklerde hareketli parça bulunmadığı için yukarıda bahsedildiği şekilde bir fiziksel sorun yaşanmaz ancak SSD ‘lerin de bir ömrü olduğunu hatırlamak gerekir.

Bir hard disk sürücüsünü, dolayısıyla içindeki verileri tamamen kaybetmemek için zaman zaman sağlık durumunu kontrol etmemiz ve harddisk bad sector tarama işlemini yapmamız gerekir. Bu tarama sonucunda herhangi bir olumsuzluk sezilirse hard diskin yakın bir zamanda bozulabileceği düşünülerek önemli veriler başka bir depolama birimine (örneğin; harici hard diske) yedeklenmelidir.

HD Tune Kullanımı

HD Tune programı, hard disk (sabit disk) sağlığını test edebileceğiniz ve bad sector tarama yapabileceğiniz bir programdır. HD Tune programının ücretsiz ve PRO sürümleri mevcuttur. PRO sürümü daha kapsamlıdır ve süre kısıtlamalıdır. Ücretsiz sürümü ise genel olarak ihtiyacı karşılayabilecek özelliklere sahiptir. Programı indirebileceğiniz adres (bağlantı için burayı tıklayın).

Programı çalıştırdığınızda üst kısımda hard diskinizin teknik olarak model numarasını ve kapasitesini görebilirsiniz, test etmek istediğiniz şey bilgisayarınıza takılı olan bir harici hard disk veya flash bellek ise açılır menüden seçim yapabilirsiniz. Hard disk modelinin hemen sağında ise hard diskinizin mevcut sıcaklığını görebilirsiniz, 55 oC ve üzeri tehlikeli bir değerdir. İlk açılan ekranda (Benchmark) “Start” düğmesine tıklayarak hard diskinizin dosya transfer hızını test edebilirsiniz. “Stop” düğmesine basarak da bu testi sonlandırabilirsiniz.

hd tune bencmark ekranı

Info sekmesine tıkladığınızda ise hard diskinizle ilgili detaylı teknik bilgileri bulabilirsiniz. Hard diskinizin firmware sürümü, hangi teknolojiye sahip olduğu (örneğin; Sata 2), önbellek miktarı (buffer) gibi birçok detay mevcuttur.

hd tune hard disk detaylı teknik bilgisi

Health sekmesi bizim için önemli bir kısımdır. Bu kısımda hard diskin S.M.A.R.T özelliği kullanılarak genel sağlık durumu öğrenilir, “Status” kısmında “Ok” ibarelerini görmemiz gerekir.

ipucu Not: S.M.A.R.T özelliği, hard diskin dönüş hızı, sıcaklığı gibi özellikleri hakkında kendi kendini denetleyip rapor edebilmesini ifade eden bir teknolojidir.

Eğer sağlık durumuyla ilgili alınan tüm veriler “Ok” olarak belirtilmişse ve özellikle renkli olarak vurgulanan bir kriter yoksa hard diskinizin sağlık durumu çok iyi demektir yani herhangi bir problemi yoktur. Eğer sarı renkli olarak vurgulanmış bir kriter varsa bu bir uyarı durumudur ve ileride problem yaratabileceği anlaşılır, kırmızı renkli vurgulanan bir kriter varsa çok ciddi bir problem olduğu ve hard diskin bozuk olduğu anlaşılır ki bu durumda acilen verilerinizi başka bir depolama aygıtına yedeklemeniz iyi olur.

hard disk salık durumu

Sağlam ve bozuk hard disk S.M.A.R.T rapor bilgileri

“Error Scan” sekmesinden hard diskin bad sector içerip içermediği test edilebilir. Hard diskiniz 50×50 toplam 2500 bloğa bölünerek test edilir. Her bir bloğun hard diskinizde kaç MB ‘a denk geldiği de yine “Legend” kısmında belirtilir. “Start” düğmesine basıldığında aşağıdaki resimde görüldüğü gibi sol üst kısımdan başlanarak bloklar sırasıyla test edilecektir. Henüz test edilmemiş blok gri renkle, herhangi bir okuma veya yazma problemi olmayan blok yeşil renkle, problem oluşan blok ise kırmızı renkle gösterilir. Kırmızı renkle gösterilen her blok hard diskte hasar görmüş yer olduğunu belirtir.hard disk bad sector testi

Sağlam ve hasar görmüş hard disk bac sector tarama ekranı

“Quick Scan” seçeneğini işaretleyerek tarama yaparsanız daha hızlı bir tarama gerçekleşir ancak bazen bozuk blokları sağlam olarak gösterebildiğinden bu seçeneği işaretlemenizi tavsiye etmiyorum.

Sonuç olarak, HD Tune ile “Health” sekmesinde her şey “Ok” görünüp sarı veya kırmızı renkli bir uyarı mevcut değilse ve “Error Scan” sekmesinden tarama yaptığınızda kırmızı renkli bir blok görmüyorsanız hard diskiniz gayet sağlıklı ve bad sector içermiyor diyebilirsiniz. Diğer durumlarda ise hard diskinizin yakın zamanda bozulma ihtimali var demektir ve verilerinizi bir an önce başka bir depoloma birimine kopyalayınız.

Paylaş Facebook'ta Paylaş Twitter'da Paylaş Google+'da Paylaş

Yazıya yapılan yorumlar

Henüz yorum yapılmamış!

wpDiscuz